Przyroda Ziemi Wołowskiej

Obszar obejmujący mniej więcej teren w obrębie powiatu wołowskiego, na prawobrzeżnym kolanie Odry na odcinku Chobielnia-Brzeg Dolny. W skład Ziemi Wołowskiej wchodzą makroregiony Wał Trzebnicki i Nizina Śląska a dokładniej ich fragmenty, czyli: Wzgórza Strupińskie (zachodnia część Wzgórz Trzebnickich), Wysoczyzna Rościsławska, prawobrzeżna część Obniżenia Ścinawskiego oraz północny odcinek Pradoliny Wrocławskiej.

Większa część terenu ma falisty charakter z niewielkimi wzniesieniami we wschodniej części oraz obniżającą się ku rzece Pradoliną Odry, wyznaczającą południową i zachodnią część krainy. Pod względem geologicznym stanowi obszar monokliny przedsudeckiej o różnicowanym składzie, jaki charakteryzuje obszary pokryte osadami zlodowaceń. W przypadku południowej części (Wysoczyzna Rościsławska) były to zlodowacenia południowopolskie i środkowopolskie). Lodowce te naniosły głównie piaski, gliny, gliny zwięzłe z otoczakami, pyły i żwiry, wszystkie one akumulowały się tworząc kolejne warstwy. Taki typ podłoża spowodował, że głównym typem lasu jaki kształtuje się na tym terenie są bory sosnowe, w tym rzadkie i cenne bory chrobotkowe.

Tereny doliny Odry zbudowane są kompleksu skał permskich i triasowych, pokrytych utworami trzeciorzędowymi i czwartorzędowymi. Do najważniejszych osadów należą szare piaski, mułowców z wkładkami węgla, lignitów oraz pospółków (minerały zbliżone budulcowo do piasków i żwirów). Wzdłuż rzeki przewija się mozaika ekosystemów, wśród których największe połacie mają lasy łęgowe oraz grąd środkowoeuropejski. Pomiędzy lasami wyspowo występują łąki trzęślicowe, selernicowe i ostrożeniowe.

Ze względu na żyzne gleby, łagodny klimat i stosunkowo płaski charakter, tereny te uległy silnej presji człowieka, który znaczną część przeznaczył na tereny rolnicze i pastwiskowe. Krajobraz rolniczy najbardziej dominuje w części południowej, północno-zachodniej oraz wokół dwóch głównych miejscowości powiatu, miasta powiatowego Wołowa i wsi gminnej Wińsko. Tereny leśne i łąkowe dominują głównie w części środkowo-zachodniej (Dolina Jezierzycy), środkowo-wschodniej oraz niewielkie kompleksy leśne rozmieszczone wokół Wińska i Pełczyna.


Do najważniejszych obszarów przyrodniczych należy wymienić:

Wzgórza Strupińskie, będące zachodnim odgałęzieniem Wału Trzebnickiego. Leżą w większości w gminie Wińsko. Charakteryzują się łagodnymi wzniesieniami, pokrytymi lasem w północnej i środkowej części. Najwyższe (bezimienne) wzniesienie znajduje się na wschód od wsi Warzęgowo i sięga 187 m n.p.m. Utworzono tutaj obszar Natura 2000 Wzgórza Warzęgowskie. Na ich terenie znajduje się liczna populacja rzadkiego w skali kraju kruszczyka sinego (Epipactis purpurata), którego najliczniejsze stanowisko liczyło 620 pędów (Pięknoś-Mirkowa 2006) a także innych cennych roślin (róża francuska, szafirek miękkolistny, listera jajowata, goździk kosmaty). W północnej części powołano obszar Natura 2000 Dolina Łachy, który wraz z serią rezerwatów ProNatura chroni liczne tereny łąkowe i szuwarowe z rzadkimi roślinami (mieczyk dachówkowaty, długosz królewski, kukułka szerokolistna, wełnianki, selernica żyłkowana) oraz stanowiące miejsca bytowania cennych gatunków owadów, rozrodu płazów oraz gniazdowania licznej ornitofauny.

Park Krajobrazowy Doliny Jezierzycy. Znajduje się w środkowo-zachodniej części Ziemi Wołowskiej. Został utworzony 12 sierpnia 1994 roku i zajmuje teren o powierzchni 7 953 ha, obejmujący swym zasięgiem większość zlewni rzek Juszka, Jezierzyca, Niecieczna oraz Kanał Dębicki i Rów Stawowy. Na terenie parku znajdują się liczne i cenne tereny zarówno leśne jak i łąkowe. Do najważniejszych można zaliczyć łęg jesionowo-olszowy, kwaśną buczynę, łęg wiązowo-jesionowy, łąki ostrożeniowe, łąki trzęślicowe, torfowiska, mszary oraz bardzo rzadki i cenny Ols porzeczkowy. Na terenie parku znajduje się rezerwat przyrody Uroczysko Wrzosy będący ważną ostoją dla ornitofauny oraz wielu chronionych roślin (mieczyk dachówkowaty, długosz królewski, wilczomlecz błotny, groszek błotny). Na terenie parku jest planowane powołanie serii użytków ekologicznych (m.in. Krzydlińskie Łąki, Rudniański Łęg, Boraszyńskie Oczka, Torfowisko nad Niecieczą) chroniące najcenniejsze fragmenty parku.

Rezerwaty społeczne PTTP pro Natura. Jest to sieć obszarów chronionych powołanych przez Polskie Towarzystwo Przyjaciół Przyrody. Stanowią one liczne tereny (głównie łąkowe, podmokłe, rzadziej leśne), które zostały  wykupione przez organizację a następnie przekształcone w rezerwaty. Wszystkie one znajdują się na terenie gminy Wińsko, w północno-wschodniej części. Głównym ich celem jest ochrona żerowisk i miejsc rozrodu ptaków (m.in. żurawia, zimorodka, bielika, czajki, błotniaka stawowego) oraz płazów (kumaki, rzekotka drzewna, żaby zielone, traszki). Przy okazji chroni się także liczne gatunki flory występujące na tych terenach (kukułka szerokolistna, nasięźrzał pospolity, kosaciec syberyjski, konitrut błotny). Do tej pory powołano dziesięć rezerwatów (Niezgoda, Ruskie Łąki, Polder, Kumaki, Długas, Pro Natura, Bielawka, Colin, Romkowe Bagno i Wierzbinka).

Dolina Odry. Obszar obejmujący liczne siedliska nadrzeczne, z których większość jest corocznie zalewana (najczęściej podczas wczesnowiosennych roztopów). Występuje tutaj szereg ginących lub cennych ekosystemów takich jak łęgi olchowe, łęgi wiązowe i jesionowe, olsy, łąki kośne, liczne młaki turzycowe, wilgotne łąki ostrożeniowe i trzęślicowe, torfowiska oraz mokradła. Wzdłuż doliny powołano szereg obszarów chronionych takich jak rezerwaty Odrzysko i Łęg Korea (ten drugi położony jest po lewej stronie rzeki, poza Ziemią Wołowską), obszary Natura 2000 (Łęgi Odrzańskie, Zagórzyckie Łąki, Dębiańskie Mokradła) a w planach jest powołanie kolejnych (Przychowskie Błonia i Przyborowski Meander). Obszary te chronią najbogatsze tereny lęgowe ptaków oraz obszary cechujące się występowaniem rzadkich lub chronionych gatunków, m.in. orzech kotewka wodna, goryczka wąskolistna, mieczyk dachówkowaty, listera jajowata, kosaciec syberyjski, róża francuska, goździk kartuzek).

Zostaw wiadomość

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>