Cenne Tereny

Sudeckie pasma górskie stanowią najcenniejszy rezerwuar bioróżnorodności w województwie, w którym występuje cała sieć cennych siedlisk z bogatą florą i fauną. Wiele z obszarów nie jest objętych żadną formą ochrony, mimo wieloletnich planów i licznych propozycji utworzenia na tych terenach rezerwatów przyrody czy użytków ekologicznych. Poniżej lista niektórych z najcenniejszych przyrodniczo miejsc w Sudetach.

 


Bazaltowa Góra

Bukowa Góra koło  Grudna

Kamieniołom Gruszka

Kamieniołom Miłek

Kamieniołom w Nowych Rochowicach

Kamiennik w Paśmie Krowiarek

Kamienny Grzbiet

Muchowskie Łąki

Nowy Waliszów

Przełęcz Widok (Kapella)

Storczykowe Wzgórze

Wapniarka (Bielica)

Wapniki i Wysoka

Wzgórza Lipy

Zamek Bolczów

Żarnowiec i Lipska Góra


Pozostałe cenne tereny, które nie posiadają jeszcze indywidualnego opisu:

Babilon – wzgórze posiadające jedne z największych jednolitych obszarów z murawami kserotermicznymi w Sudetach. Występują tu licznie rzadkie gatunki roślin (goryczki, obuwik, lilia złotogłów) oraz widoczne są dawne ślady górnictwa w postaci licznych drobnych wyrobisk marmurów. Ciekawa entomofauna.

Bukowiec – jedne z największych połaci żyznych i kwaśnych buczyn górskich na terenie Gór Kamiennych z licznymi rzadkimi lub chronionymi gatunkami roślin i grzybów (lilia złotogłów, czosnek niedźwiedzi, żywiec dziewięciolistny, śnieżyca wiosenna, soplówka bukowa, monetka bukowa).

Dolina Kleśnicy – kontynuacja bogatych siedlisk rosnących w rezerwacie Jaskinia Niedźwiedzia, m.in. górskich młak, łąk użytkowanych ekstensywnie, kwaśnych i żyznych buczyn, dolnoreglowych borów świerkowych. Wiele rzadkich i cennych roślin, m.in. kukułka Fuchsa, kukułka szerokolistna, ciemiężyca zielona, ostróżka wyniosła, pełnik europejski, śnieżyca wiosenna. Jedyne znane stanowisko wyblina jednolistnego na Dolnym Śląsku. Bogata fauna gadów, płazów, ssaków i bezkręgowców.

Gomoła – charakterystyczna górka na Pogórzu Orlickim z dobrze wykształconą żyzną buczyną sudecką i lasem klonowo-lipowym z rzadkimi gatunkami roślin. Na szczycie ruiny średniowiecznej warowni (Zamek Homole). Góra w dużej mierze opisana w artykule poświęconym obszarowi Natura 2000 Grodczyn-Homole.

Kamieniołom Kletno – zarastający kamieniołom z bogatą florą naskalną, kserotermiczną, bagienną i torfowiskową, m.in. bogata populacja kukułki Fuchsa. Poza tym liczne gatunki rzadkie i chronione: storczyk kukawka, listera jajowata, wawrzynek wilczełyko, driakiew, chabry, szelężniki, ostrożenie. Miejsce występowania gatunków typowo karpackich. Częściowo opisane jest w artykule o rezerwacie Jaskinia Niedźwiedzia.

Kamieniołom Sillesia – nieczynne wyrobisko marmuru w Górach Kaczawskich z dobrze zachowanymi płatami żyznej buczyny i muraw kserotermicznych. Interesująca roślinność naskalna oraz kserotermiczna, w tym liczne storczykowate i gatunki rzadkie (orlik, lilia złotogłów, nasięźrzał pospolity, zanokcice).

Kamieniołom Sobocin – nieczynny wyrobisko marmuru w Górach Kaczawskich z dużymi płatami muraw kserotermicznych i roślinności naskalnej. Notowana jest tutaj bogata populacja zarazy bladokwiatowej oraz liczne storczykowate. Obszar ukazuje naturalne procesy zarastania i sukcesji leśnej.

Krzyżnik – góra w Masywie Śnieżnika, którą porasta mozaika ekosystemów leśnych i łąkowych na podłożu wapiennym. Liczne storczykowate, m.in. gółka długoostrogowa, podkolan biały, kukułka Fuchsa. Miejsce rozrodu i bytowania licznych gadów i ptaków. Dawniej miejsce wydobycia marmuru (liczne ślady górnictwa w postaci niecek, wyrobisk i sztolni), obecnie użytek ekologiczny.

Maślak – niewielkie wzgórze w Górach Złotych, które porasta mozaika siedlisk, w tym płaty dobrze zachowanej ciepłolubnej dąbrowy z bogatą populacją kukułki bzowej.

Kozia Hala – mozaika siedlisk łąkowych i leśnych (górskie ziołorośla nadrzeczne, łąki kośne, żyzne i kwaśne buczyny górskie) na północnych stokach Gór Orlickich. Miejsce występowania wielu rzadkich gatunków roślin i zwierząt.

Lasek Kondratowski – niewielki las mieszany z mozaiką drzewostanu bukowego, dębowego i świerkowego porastający kilka stromych wzgórz koło Kondratowa na Pogórzu Kaczawskim. Miejsce występowania wielu rzadkich roślin (skrzyp olbrzymi, kruszczyk szerokolistny, orlik pospolity, lilia złotogłów, podkolan biały). Obecnie jest to teren projektowanego rezerwatu.

Leszczyna (Syklina Leszczynyn) – stosunkowo duży obszar obejmujący mozaikę siedlisk leśnych. Teren dawnego górnictwa, który pozostawił serię nieczynnych kamieniołomów i wyrobisk ukazujących przekroje skał. Miejsce największej koncentracji pomników przyrody na terenie parku w postaci wiekowych drzew (głównie buków), alei świerkowych i modrzewiowych, drzew porośniętych dorodnymi bluszczami oraz jednego wyrobiska wapienia.

Łąki koło Raszowa – obszar na skraju Rudawskiego Parku Krajobrazowego, który porasta mozaika siedlisk nieleśnych (młaki niskoturzycowe, murawy kserotermiczne, łąki konietlicowe i użytkowane ekstensywnie) z wieloma rzadkimi gatunkami roślin, m.in. kukułka bzowa, kruszczyk błotny, dziewięciornik błotny, gółka długoostrogowa, lilia złotogłów.

Łąki Pomocnego – liczne płaty na Pogórzu Kaczawskim, które porasta mozaika łąk związanych ze środowiskiem wilgotnym (łąki trzęślicowe, selernicowe) oraz młaki i turzycowiska z wieloma rzadkimi gatunkami roślin (mieczyk dachówkowaty, kosaciec syberyjski, kukułka plamista, kukułka szerokolistna). Potencjalne miejsce występowania mieczyka błotnego.

Nad Siedmicą – niewielkie wzgórze na północ od Siedmicy na Pogórzu Kaczawskim, z dobrze zachowanymi płatami ciepłolubnej dąbrowy z rzadkimi gatunkami roślin (kukułka bzowa, podkolan biały, przylaszczka pospolita).

Pańska Góra – dobrze zachowane młaki i torfowiska alkaiczne z bogatą roślinnością na Pogórzu Orlickim, tuż przy granicy z Czechami. Miejsce występowania wielu rzadkich gatunków roślin, głównie torfowiskowych m.in. gnidosz błotny, tłustosz pospolity, wełnianki, kukułka Fuchsa.

Piekielna Góra – miejsce położone w obszarze Polanicy Zdrój w Górach Stołowych, które niemal w całości porasta dolnoreglowy bór sosnowy z jedynym znanym stanowiskiem tajęży jednostronnej w Sudetach. W okolicy notowane są liczne zbiorowiska ziołorośli nadrzecznych i łęgów z rzadkimi gatunkami roślin (śnieżyca, śnieżyczka, ciemiężyca zielona).

Półwsie – kilka wzniesień na Pogórzu Bolkowskim z dobrze zachowanym drzewostanem liściastym (dęby, buki) i bogatym runem leśnym. Miejsce występowania popielicy szarej.

Sadzonki – dobrze zachowane torfowisko wysokie w wysokogórskim żlebie Śnieżnika z rzadkimi gatunkami roślin: wełnianki, żurawina, listera sercowata. Planowane objęcie ochroną w ramach powiększenia rezerwatu Śnieżnik Kłodzki.

Skała w Sadach Dolnych – zbocza położne na Pogórzu Bolkowskim o bardzo stromych kilkunastometrowych ścianach skalnych. Teren porośnięty kwaśną dąbrową z wieloma rzadkimi i chronionymi gatunkami (zanokcica północna, kukułka bzowa, podkolan biały). Projektowany rezerwat przyrody.

Sichowskie Wzgórza – szczytowe partie kilku wzniesień na Pogórzu Kaczawskim, porośnięte ciepłolubną dąbrową i grądem środkowoeuropejskim z rzadkimi gatunkami roślin (miodownik melisowaty, podkolan biały, kokorycz pusta).

Wąwóz Nowowiejski – niewielki wąwóz na Pogórzu Kaczawskim o stromych ścianach, porośnięty grądem środkowoeuropejskim i łęgami z bogatym runem leśnym (kokorycze, żywokosty, zawilce, śnieżyczki, śnieżyce). Ciekawe formy skalne.

Wzgórze Rozalii –  wzniesienie na terenie Dusznik Zdrój w Górach Bystrzyckich, pierwotnie rozpościerały się tutaj bogate murawy kserotermiczne z liczną populacją storczykowatych. Obecnie teren mocno zurbanizowany. Występuje m.in. dziewięćsił bezłodygowy i goryczuszka orzęsiona.

Żmijowiec – rozległa góra w Masywie Śnieżnika z górnoreglowym borem świerkowym. Miejsce występowania skał serpentynowych z bogatą florą, w tym izolowanym stanowiskiem paproci serpentynowych.